top of page
Search

RÚV fjarlægir sjónvarpsseríuna Húsó að beiðni Glassriver á meðan lögbundinn höfundaréttur er enn ekki virtur

Updated: 6 days ago

Þann 24. janúar 2026 var greint frá því á helstu fréttavefmiðlum landsins að RÚV hefði fjarlægt sjónvarpsseríuna Húsó af ruv.is og Spilara RÚV, að beiðni framleiðandans Glassriver. Engin skýring var birt fyrir áhorfendur, þrátt fyrir að þáttaröðin hefði áður verið auglýst sem aðgengileg til 14. nóvember 2026.


Skjáskot tekið í nóvember 2025


Umfjöllun fjölmiðla


RÚV hefur upplýst að þáttaröðin verði gerð aðgengileg á ný þegar framleiðandi afhendir uppfærðan og réttan kreditlista. Húsó var þó bæði frumsýnd árið 2024 og endursýnd árið 2025 af RÚV án þess að mér væri veittur lögbundinn höfundakredit.


Framleiðandi hefur hvorki afhent höfundi né RÚV eintök af seríunni með leiðréttum kreditlista, þrátt fyrir ítrekaðar beiðnir. Engar afleiðingar hafa fylgt þessari töf gagnvart framleiðanda, þrátt fyrir að hún valdi höfundi raunverulegu og síauknu tjóni. Uppfærsla á kreditlista er almennt framkvæmd á skömmum tíma í sambærilegum verkefnum.


Engin svör hafa borist um hvenær framleiðandi hyggst afhenda þættina með leiðréttum kreditlista, þrátt fyrir að framleiðendum beri lögum samkvæmt að veita höfundum kredit.

Þetta hefur aldrei verið spurning um ágreining milli höfunda. Málið snýst eingöngu um framkvæmd lögbundins sæmdarréttar.


Enginn vafi liggur á aðkomu minni að sjónvarpsseríunni Húsó, eins og meðal annars kemur fram í formlegri stuðningsyfirlýsingu Bandalags íslenskra listamanna (BÍL).




Rithöfundasamband Íslands (RSÍ) sendi RÚV og Glassriver formlegt erindi í nóvember 2025 sem ekki var svarað. RSÍ sendi ítrekun í janúar 2026 þar sem lögð var áhersla á að verða yrði við kröfu minni um nafnbirtingu í tengslum við Húsó án frekari tafa.

Að binda nafngreiningu höfundar við skilyrði er óheimilt. Þrátt fyrir þetta hefur þessi ólögmæta staða varað í yfir tvö ár.

Húsó var að stórum hluta fjármögnuð af RÚV og naut auk þess opinbers stuðnings í formi endurgreiðslu frá menningar-, nýsköpunar- og háskólaráðuneytinu, sem og handritastyrks frá Kvikmyndamiðstöð Íslands.


Þrátt fyrir stuðning fagfélaga var umsókn mín um gjafsókn til að reka málið fyrir dómstólum synjað á þeim forsendum að málið „tengdist atvinnustarfsemi minni“. Í reynd þýðir þetta að starfandi listamenn og sjálfstætt starfandi höfundar eiga ekki raunhæfan aðgang að gjafsókn vegna brota á höfundarétti.


Bætur vegna höfundaréttarbrota hafa jafnframt verið lágar í íslenskri dómaframkvæmd. Fyrri dómar benda til þess að jafnvel sigur í dómsmáli leiði líklega til fjárhagslegs taps fyrir höfund.


Engin svör hafa borist við þeirri spurningu hver beri ábyrgð á því að lögbundinn höfundaréttur sé virtur í ríkisstyrktu verkefni hjá fjölmiðli í almannaþágu.


Er eðlilegt að höfundar þurfi sjálfir að bera allan fjárhagslegan, faglegan og andlegan kostnað þegar fyrirtæki og opinberar stofnanir sem fara með almannafé fara ekki að lögum og engin raunhæf úrræði standa til boða til að knýja fram virðingu fyrir lögbundnum höfundarétti?


Í bókinni „Úr húsmæðraskóla í útlegð – Bak við tjöldin í íslenska kvikmyndabransanum“ er atburðarás þessa máls meðal annars rakin. Hægt er að nálgast rafrænt eintak af bókinni á djok.is/utgafa.


 
 
 

Comments


bottom of page